Enerjimizin ve ürünlerimizin büyük kısmında kullandığımız petrol, rafinerilerde işleniyor. Ham halde bulunan petrolün işlenmesi ve kullanıma uygun hale gelmesi, çeşitli süreçlerin profesyonelce işletilmesiyle mümkün oluyor. Rafinerilerde işlenen petrol, yakıt amaçlı ürünlerin yanında başta nafta ve LPG olmak üzere petrokimyada ham madde olarak kullanılan ürünlere de dönüşüyor. Peki petrokimya sektöründe çalışmak nasıldır? Petrokimya çalışanlarında aranan temel roller ve ihtiyaç duyulan yetkinlikler neler? Gelin bu soruların yanıtlarını birlikte inceleyelim.

Petrokimya sektörü ne yapar?

Petrokimya sektörü , petrol ve doğal gazdan elde edilen ham maddelerin kimyasal işlemlerle bileşenlerine ayrıldığı ve bu ham maddelerden çeşitli kimyasal ürünlerin üretildiği bir endüstri dalıdır. Enerji üretimi, plastik üretimi, kimyasal maddelerin üretimi, ilaç endüstrisi ve diğer birçok endüstri dalı için temel ham maddeler sağlar.

Ham petrol ve doğal gaz, petrokimya tesislerinde rafine edilerek kimyasal ve fiziksel işlemlerle bileşenlerine ayrılır ve yeni kimyasal yapılar oluşturulur. Bu işlemler sonucunda polimerler, plastikler, reçineler, kimyasal gübreler, deterjanlar, boya ve kaplamalar, ilaçlar, sentetik elyaflar gibi petrokimyasal ürünler üretilir.

Petrokimya sektöründe kimler çalışıyor?

Petrokimya sektörü modern endüstrinin ayrılmaz bir parçası. Sanayiye girdi sağlayacak ürünlerin pek çoğu petrokimya sektöründen çıkıyor. Ancak ürünlerin üretiminde kullanılan kimyasal işlemler nedeniyle çevresel güvenlik ve iş sağlığı güvenliği özel bir önem istiyor. Bu nedenle petrokimya sektörü içerisinde";" mühendislik, kimya, çevre bilimleri ve iş sağlığı ve güvenliği alanlarında uzmanların katkısına ihtiyaç var. İşte gerekli rollerin ve uzmanlıkların açıklamaları ve ihtiyaç duyulan yetkinlikler:

Petrokimya Mühendisi: Petrokimya mühendisleri, petrol rafinerileri ve kimyasal tesislerde kimyasal işlemleri tasarlayan, optimize eden, çalıştıran ve denetleyen profesyonellerdir.

Görevleri şunları içerebilir:

• Kimyasal işlemlerin yürütülmesi, optimize edilmesi, sevk ve idaresi
• Ekipman seçimi ve bakımının planlanması
• Çevresel ve iş sağlığı güvenliği süreçlerin tanımlanması ve geliştirilmesi

Aranan yetkinlikler:

• Kimya, kimya mühendisliği veya benzeri bir alanda lisans eğitimi
• Kimyasal işlem bilgisi ve tasarım becerileri
• Problem çözme ve analitik düşünme yetenekleri
• İletişim ve ekip çalışması becerileri

İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Uzmanı: İSG uzmanları, tesislerde çalışanların sağlığı, işin güvenliği ve şirket itibarının korunması ile ilgili konularda çalışan profesyonellerdir

Görevleri şunları içerebilir:

• İSG politikalarının geliştirilmesi ve uygulanması, petrokimya iş biriminin faaliyetlerinin ulusal yasalara, uluslararası standartlara, SOCAR için bağlayıcı olan sözleşmelere, SOCAR İş Sağlığı ve Güvenliği politikasına, İSG Yönetim Sistemi’ne (OHSAS 18001/45001) ve SAFE (SOCAR Verimliliği Hedefler) İş Sağlığı, Güvenliği ve Çevre Yönetim Sistemi’ne uygunluğunu sağlanması
• SOCAR hedefleriyle uyumlu bir İSG kültürünün tüm çalışanları kapsayacak şekilde yaygınlaştırılması
• İş sağlığı ve güvenliği yönünden risk değerlendirmesiyle ilgili çalışmalarda ve uygulamalarda yer alınması, risk değerlendirmesi sonucunda alınması gereken sağlık ve güvenlik önlemleri konusunda işverene önerilerde bulunulması ve takibinin yapılması
• İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulu’nun periyodik toplantılarının koordine edilmesi, kurula sekreterlik yapılması, kurul üyeleriyle iş birliği içinde çalışılması, alınan kararlara yönelik uygulamaların takip edilmesi
• Çalışanlara verilen iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin ilgili mevzuata uygun olarak planlanması ve uygulanması
• İş yerinde kaza, yangın veya patlamaların önlenmesi için yapılan çalışmalara destek verilmesi, meydana gelen olaylar/iş kazaları/ucuz atlatmalara yönelik bulgu, belge, olayla ilgili ifade ve fotoğrafların sağlanması ve kaza incelemesinin yapılması, iş yerinde meydana gelen iş kazası ve meslek hastalıklarının nedenlerinin araştırılması ve tekrarlanmaması için alınacak önlemler konusunda çalışmalar yapılması.
• Periyodik ve periyodik olmayan İSG saha denetimleriyle çalışma ortamının gözetiminin yapılması, işyerinde İSG mevzuatı gereği yapılması gereken periyodik bakım, kontrol ve ölçümlerin planlanması ve uygulamaların denetlenmesi, çalışma şartlarına ve amaçlarına uygun güvenlik cihazlarının ve kişisel koruyucu donanımların kullanımının sağlanarak kontrol edilmesi
• Tehlikeli Maddelerin Karayolu, Demiryolu ve Denizyolu Taşımacılığı mevzuatı kapsamında gerekli ADR/RID/IMDG CODE kontrollerinin takibi, koordinasyonu

Aranan yetkinlikler:

• İSG veya benzeri bir alanda lisans veya yüksek lisans eğitimi (Kimya, Makine Mühendisliği vb. fakültelerden mezun olmak ve İSG konusunda yüksek lisans yapmak)
• İSG yasalarına ve yönetmeliklerine hakimiyet
• İletişim ve eğitim becerileri
• Risk değerlendirmesi ve olay sonrası analiz yetenekleri

Operatör: Operatörler, tesislerde kimyasal ve fiziksel işlemleri izleyen ve kontrol eden kişilerdir.

Görevleri şunları içerebilir:

• Üretim süreçlerinin izlenmesi ve kontrol edilmesi
• Ekipmanların bakımı ve onarımlarının yapılması
• Acil durumlarda müdahale

Aranan yetkinlikler:

• Teknik bir eğitim veya meslek okulu eğitimi
• Tesis ekipmanlarını işletme bilgisi
• Sorumluluk sahibi ve çözüm odaklı olma
• Acil durum müdahale becerileri

Proses Güvenliği Mühendisi: Proses güvenliği mühendisleri, kimyasal tesislerdeki proseslerin güvenliği ve risklerin yönetilmesi konularında uzmanlaşmış çalışanlardır.

Görevleri şunları içerebilir:

• Büyük endüstriyel kazaların önlenmesi, orta ve uzun vadede bakım ve işletme maliyetlerinin azaltılması, güvenli, sağlıklı, verimli ve kârlı operasyonlar sağlayacak sağlam bir Proses Güvenliği Yönetim Sistemi oluşturulması için yürütülen mühendislik ve proses güvenliği uygulamalarında rol alınması
• Etkin tasarım, mühendislik, bakım ve işletme prensiplerini kullanarak tehlikeli kimyasalların işlendiği operasyon ve proseslerin bütünlüğünün sağlanması ve yönetilmesi
• Güvenli bir işletme için farklı disiplinlerden mühendislik, işletme, proje takımlarıyla ve yönetimle birlikte çalışması

Aranan yetkinlikler:

• Kimya Mühendisliği (ya da Çevre, Makine Mühendisliği)
• Proses güvenliği yönetmeliklerine hakimiyet
• Analitik düşünme ve problem çözme yetenekleri
• İletişim ve ekip çalışması becerileri

Enerjimiz hep yüksek

SOCAR Türkiye olarak biz, dünyanın en önemli kaynağının, yenilenebilen ancak yeri doldurulamayan insanlar olduğunu biliyoruz. Tutkulu, çevik, kapsayıcı, paylaşımcı, sorumluluk alabilen ve işinde uzman çalışma arkadaşlarımızla faaliyetlerimizi yürütüyoruz.

Çalışma ortamı ve kapsayıcı kültürümüzün etkisiyle çalışma arkadaşlarımızın kendisini iyi hissetmesine odaklanıyoruz. Spora, ofis içi ve dışı egzersiz uygulamalarına destek vererek çalışanlarımızı daha hareketli bir yaşama teşvik ediyoruz. Ayrıca sağlıklı beslenme uygulamalarını, farkındalık oluşturacak çalışmaları ve faaliyetleri destekliyoruz.

Çalışma arkadaşlarımıza eşitlik, kapsayıcılık ve çeşitlilik ilkelerimizle yaklaşıyoruz. Onlara fikirlerini açıkça sunabilecekleri ve mümkün olan en katılımcı iş ortamını sağlamak için çalışıyoruz.

Farklılıklarımızın en büyük zenginliğimiz olduğunun bilinciyle Enerjimiz Çeşitlik projemizi başlattık. Tüm çalışanlarımızın çeşitliliğine saygıyla yaklaşıyor, her birinin kendi rengi, tercihi, düşünceleri, yetenekleri ve inançlarıyla kurumumuza değer katacağına inanıyoruz.

Toplumsal gelişim ve iş hayatında ilerlemenin ancak kadının güçlenmesi ile mümkün olduğuna inanıyoruz. Bu kapsamda çalışanlarımızla ilişkilerimizde imzacısı olduğumuz Birleşmiş Milletler Kadının Güçlenmesi Prensipleri’ni (WEPs) rehber alıyoruz.

Sektörümüzde kadın istihdamını artırmak ve bu konudaki önyargıları yıkmak için çeşitli farkındalık projeleri geliştiriyoruz. Bu kapsamda Ege Üniversitesi Aliağa Meslek Yüksek Okulu Kimya Bölümü öğrencileri ile kadın stajyer programımızı hayata geçirdik. Mezun olacak öğrencilere istihdam imkânı sunmayı ve üretim sahalarımızdaki kadın çalışan sayımızı artırmayı hedefliyoruz. Ayrıca “Women Energy” programımızla genç kadınların iş ve yönetim rollerinde eşit temsiline katkı sağlamayı amaçlıyoruz. Bir yıl süren eğitim programında katılımcı kadınlara kendilerini geliştirmelerine yönelik “büyük resmi görmek, toplumsal cinsiyet eşitliği, çeviklik, scrum, sunum teknikleri, enerji ve petrol piyasası, kalite, kaizen” eğitimleri veriyoruz.

Bugünün enerjisiyle daha güzel yarınlar için çalışıyoruz.