İnsansız hava araçları (İHA), son yıllarda savunmadan lojistiğe, tarımdan enerji sektörüne kadar pek çok alanda önemli bir dönüşüm sağlıyor. Yüksek çözünürlüklü kameralar, termal sensörler ve gelişmiş veri toplama sistemleri ile donatılan bu teknolojiler; erişilmesi zor bölgelerin incelenmesi, riskli alanlarda güvenli denetim yapılması ve operasyonel süreçlerin hızlandırılması gibi kritik avantajlar sunuyor.

Enerji ve endüstri tesislerinde İHA’lar; baca, tank, boru hattı ve geniş saha alanlarında yapılan denetimleri güvenli, hızlı ve kesintisiz şekilde gerçekleştirme imkânı tanıyor. Böylece hem iş sağlığı ve güvenliği (İSG) standartları yükseliyor hem de operasyonel verimlilik artıyor.

Rafineri ve Petrokimya Sektöründe Öncü Bir Uygulama

Rafineri ve petrokimya alanında yüksek risk barındıran faaliyetlerde, İHA teknolojisi artık ölçüm ve denetim süreçlerinin ayrılmaz bir parçası haline geliyor. Bu dönüşümün öncülerinden biri de SOCAR Türkiye Rafineri ve Petrokimya İş Birimi.

Sahadaki ölçüm ve denetim operasyonları beş farklı İHA modelinden oluşan geniş bir portföy ile yürütülüyor. Bu sistemler;

• İç ve dış alanlarda yüksek çözünürlüklü görüntüleme
• Termal tarama
• Kalınlık ölçümü
• Hava kalitesi ölçümü ve haritalandırma
• Gaz kaçağı tespiti

gibi görevlerde kullanılıyor. Bu kapsamda oluşturulan çeşitlilikte ve donanımda bir İHA filosu, Türkiye rafineri sektöründe ilk ve tek olma özelliği taşıyor.

Akademik İş Birliği ile Geliştirilen Teknoloji

Bu teknolojik altyapının temeli, 2022 yılında Berlin Teknik Üniversitesi ile başlatılan ve daha sonra Gebze Teknik Üniversitesi ile İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü’nün dahil olduğu Ar-Ge projesine dayanıyor.

İHA’lar üzerinden veri bilimi odaklı yürütülen çalışmalar, akademik araştırma ile saha deneyimini birleştirerek daha güvenilir ve etkili çözümler üretilmesini sağladı.

Geleceğe Yönelik Hedefler

Ölçüm ve denetim süreçlerinde İHA teknolojisinin sağladığı avantajlardan yararlanmak, yalnızca güvenliği ve verimliliği artırmakla sınırlı değil; aynı zamanda bakım ve onarım süreçlerinin planlanmasını da kolaylaştırıyor.

Önümüzdeki dönemde, mevcut İHA portföyünün genişletilmesi, farklı departmanlardan gelen ihtiyaçlara özel çözümler geliştirilmesi ve robotik sistemlerin operasyonlarda daha yaygın kullanılması planlanıyor.

Kısacası, İHA teknolojisi endüstriyel denetim anlayışını kökten değiştiriyor. Rafineri ve petrokimya sektöründe atılan bu adımlar, yalnızca bugünün operasyonel verimliliğini artırmakla kalmıyor; geleceğin güvenli, sürdürülebilir ve teknoloji odaklı üretim süreçlerine de yön veriyor.